|
De tegenstelling tussen islam en
verlichting geldt voor veel westerse 'buitenstaanders' als
voor de meeste moslims als vanzelfsprekend. Toch zijn
modernisme en rationaliteit de islam niet vreemd. Er zijn
stromingen van kritische moslimintellectuelen die aanknopen
bij eeuwenoude tradities van islamitische verlichting. Daarin
worden koran en overleveringen niet gedachteloos aanvaard en
doorgegeven, maar vakkundig bestudeerd, geïnterpreteerd en
besproken.
Uit onvrede over het vaak onvruchtbare
islamdebat heeft de auteur studie gemaakt van onderbelichte
kanten van de islam. Daarbij heeft zij vooral aandacht voor
cultuuroverdracht, geletterdheid en onderwijs. Ze rekent af
met gangbare misverstanden en laat zien welke mogelijkheden
tot modernisering de tegenwoordige islam in zich bergt en
waarop die teruggaan. Een uitstap naar de Middeleeuwen, de
bloeitijd van de intellectuele islam, geeft een leerzame
impressie van de historische wortels van de islamitische
verlichtingstradities.
Voor opvoeding en onderwijs, zo meent de
auteur, is het van groot belang dat islam en verlichting
elkaar niet uitsluiten. Anders dan we graag willen geloven,
hoeft vertrouwd maken met de traditie in moslimkringen en op
moslimscholen zeker niet te betekenen dat kritisch denken
wordt ontmoedigd en afgeleerd. Er is wel degelijk moderne
islamitische pedagogiek mogelijk.
|
